
Elektrolity dla sportowców – jak wspierać organizm podczas treningu?
Osoby aktywne fizycznie, uprawiające sporty wyczynowe, czy po prostu dbający o odpowiednią ilość ruchu są szczególnie...
Ponad 4000 zweryfikowanych opinii
Laktoferyna to kuliste białko odkryte w mleku krowim, niemal 90 lat temu. Jego nazwę tworzy zlepek dwóch słów: lakto – od mleka, feryna – od żelaza, które laktoferyna skutecznie wiążę, regulując jego wykorzystanie. Dziś o białku tym wiemy już na tyle dużo, by mówić o jego holistycznym wpływie na zdrowie człowieka. Sprawdź, jakie funkcje ma laktoferyna i czy warto ją suplementować.
Laktoferyna występuje nie tylko w mleku ssaków (w tym w pokarmie kobiecym), ale także w ślinie, łzach czy śluzie i innych płynach ustrojowych, gdzie odgrywa kluczową rolę w regulowaniu odpowiedzi odpornościowej organizmu. Jest ona wydzielana z neutrofili, jednego z rodzajów leukocytów, w miejscu, w którym dochodzi do rozwoju stanu zapalnego. Niemal wszystkie komórki odpornościowe na swojej powierzchni mają receptory dla laktoferyny, dzięki czemu związek ten może wzmacniać lub wyciszać (w zależności od potrzeb) reakcję obronną ciała. Badania wykazały, że laktoferyna ma także właściwości:
• przeciwbakteryjne,
• przeciwwirusowe,
• antynowotworowe,
• przeciwzapalne,
• neuroprotekcyjne,
• a nawet przeciwtrądzikowe.
Potencjał laktoferyny jest wciąż niedoceniany, a jej zastosowanie może być niezwykle szerokie, od wspomagania leczenia niedokrwistości, po regulację układu immunologicznego, na wsparciu leczenia chorób cywilizacyjnych skończywszy.
Szczególnie interesujące wydają się przeciwbakteryjne właściwości laktoferyny, które mogą być wykorzystywane jako jeden z elementów walki z antybiotykoopornością. Duże znaczenie ma jej specyficzna budowa, która sprawia, że z łatwością łączy się z komórkami bakteryjnymi, wirusowymi, a także ze zmienionymi (np. nowotworowo) komórkami ssaków.
Przyjrzyjmy się, w jakich sytuacjach laktoferyna może odgrywać ważną rolę. Pamiętaj jednak, że między badaniami naukowymi, a praktycznym zastosowaniem suplementacji jest daleka droga. Dlatego zanim sięgniesz po suplement, który wiele obiecuje, skonsultuj się ze swoim lekarzem prowadzącym.
W badaniach wykazano, że laktoferyna może zmniejszać stężenie markerów stanu zapalnego przez poprawę funkcji układu odpornościowego. Co to oznacza? Laktoferyna wpływa na regulację liczebności komórek odpornościowych (pamiętaj, że w tym przypadku więcej nie zawsze oznacza lepiej) i zmianę ich aktywności. Efekt - spadek nasilenia stanu zapalnego i szybszy powrót do zdrowia. To zaś oznacza łagodniejszy przebieg większości chorób przewlekłych od cukrzycy typu 2, reumatoidalnego zapalenia stawów, choroby Hashimoto na trądziku skończywszy.
Duża część badań potwierdza skuteczność stosowania laktoferyny w zmniejszaniu ryzyka infekcji górnych dróg oddechowych, zarówno tych wirusowych jak i bakteryjnych. Pamiętaj jednak, że to nie jest lek i nie należy traktować laktoferyny jako alternatywy leczenia. To, co dzieje się w Twoim ciele w trakcie zdrowienia czy reakcji zapalnej jest znacznie bardziej skomplikowane i nie zależy wyłącznie od większego stężenia jednego białka.
W ostatnich latach naukowcy przyglądali się także możliwości wspierania leczenia zakażenia COVID-10 przez laktoferynę, jednak ten kierunek wymaga jeszcze dalszych badań.
Suplementacja laktoferyną może minimalizować negatywne skutki przewlekłego stresu np. u żołnierzy czy służb ratowniczych. Wykazano także, że zmniejsza efekty uboczne leczenia kortykosteridami (potocznie nazywanymi sterydami) i lekami przeciwzapalnymi z grupy NLPZ (np. popularny ibuprofen). Takie działanie wynika przede wszystkim z pozytywnego wpływu laktoferyny na mikrobiotę jelitową, która we wszystkich opisanych sytuacjach ulega zaburzeniu. W badaniach często stosuje się jednocześnie laktoferynę i probiotyki.
Ze względu na swoje właściwości wiążące żelazo laktoferyna reguluje jego wchłanianie i wykorzystanie, wspierając w ten sposób układ pokarmowy w wyrównywaniu niedoborów. Niektórzy badacze sugerują wręcz, że jej suplementacja może być alternatywną opcją leczenia dla stosowania tradycyjnych preparatów z żelazem.
Stężenie laktoferyny znacząco rośnie w soku żołądkowym i błonie śluzowej żołądka, gdy dochodzi do zakażenia Helicobacter.pylori. Związek ten wspomaga zwalczanie infekcji, dlatego połączenie suplementacji laktoferyną razem z antybiotykoterapią (tzw. eradykacją) może być skuteczniejszą opcją terapeutyczną niż stosowanie samej antybiotykoterapii. Dodatkowo laktoferyna działa ochronnie na mikrobiotę jelitową, co zmniejsza negatywne skutki stosowania antybiotyków.
Dzięki swoim właściwościom laktoferyna niszczy błonę komórkową komórek nowotworowych prowadząc do ich unieszkodliwienia. Związek ten może również „zachęcać” komórki rakowe do przejścia na szlak apoptozy, czyli samobójczej śmierci komórkowej. Trwają badania z zastosowaniem nanotechnologii, które usprawnią dostarczanie laktoferyny do miejsc objętych chorobą.
Najwyższe stężenia laktoferyny znajdują się z siarze, czyli pokarmie matki wydzielanym tuż po porodzie i w mleku kobiecym. W ten sposób noworodek i niemowlę dostaje dodatkowe wsparcie dla rozwijającego się układu odpornościowego. Niektórzy producenci dodają laktoferynę pochodzenia krowiego także do mleka modyfikowanego, by osiągnąć podobny efekt. Laktoferyna wspomaga naturalne możliwości organizmu do obrony przed patogenami, a jednocześnie wspiera kształtowanie się równowagi mikrobioty jelitowej i wspomaga wchłanianie żelaza.
Być może wszystko to, co przeczytałaś/eś wydaje Ci się zachęcające i dlatego rozważasz suplementację laktoferyną dla siebie lub Twojego dziecka. Choć badania rzeczywiście wskazują wiele możliwych dróg zastosowania i ogromne możliwości laktoferyny, to jednak wciąż nie sformułowano dokładnych zaleceń przyjmowania, w konkretnych przypadkach.
Dotychczas badano niezwykle zróżnicowane dawki, od kilkudziesięciu do prawie tysiąca miligram na dobę. W literaturze często podkreśla się skuteczność suplementacji u starszych dzieci i dorosłych na poziomie 150-200 mg na dobę. U niemowląt zazwyczaj stosuje się 100 mg laktoferyny na dobę. Takich dawek szukaj!
Wybierając konkretny suplement unikaj niepotrzebnych dodatków np. maltodekstryny. Jeśli chcesz dodatkowo wesprzeć stan jelit, to wybierz laktoferynę w połączeniu z probiotykami i prebiotykami (np. FOS lub inulina), które stanowią pożywkę dla bakterii jelitowych.
Postaw na wygodną dla siebie formę przyjmowania. Laktoferynę możesz kupić w formie tabletek, kropli dla niemowląt lub proszku do rozpuszczania. Pamiętaj także, że laktoferyna jest białkiem, które denaturuje pod wpływem wysokiej temperatury, tracąc tym samym swoje właściwości. Z tego powodu nigdy nie rozpuszczaj jej w gorącej wodzie.
Jeśli zastanawiasz się czy warto brać laktoferynę i zdecydujesz się w końcu na suplementację pamiętaj, że wciąż w wielu obszarach działania laktoferyny brakuje danych, dlatego obserwuj, czy zauważasz jakiekolwiek korzyści. Działaj zgodnie z zasadą – przyjmuję mądrze dobraną suplementację, na bazie badań i wywiadu medycznego, bez nadmiaru, konsultuję się ze specjalistą i nie kontynuuję działań, które nie są skuteczne.
Bibliografia:
• Akbar Shoukat Ali i inni, Lactoferrin reduces the risk of respiratory tract infections: A meta-analysis of randomized controlled trials, Clin Nutr ESPEN. 2021 Oct;45:26-32. doi: 10.1016/j.clnesp.2021.08.019. Epub 2021 Sep 3.
• Anna Ohradanova-Repic i inni, Time to Kill and Time to Heal: The Multifaceted Role of Lactoferrin and Lactoferricin in Host Defense, Pharmaceutics. 2023 Mar 24;15(4):1056. doi: 10.3390/pharmaceutics15041056.
• Bronwyn S Berthon i inni, Effect of Lactoferrin Supplementation on Inflammation, Immune Function, and Prevention of Respiratory Tract Infections in Humans: A Systematic Review and Meta-analysis, Adv Nutr. 2022 Oct 2;13(5):1799-1819. doi: 10.1093/advances/nmac047.
• Ichiro Imoto i inni, Antimicrobial Effects of Lactoferrin against Helicobacter pylori Infection, Pathogens. 2023 Apr 14;12(4):599. doi: 10.3390/pathogens12040599.
• Jolanta Artym, Michał Zimecki, Colostrum and Lactoferrin Protect against Side Effects of Therapy with Antibiotics, Anti-inflammatory Drugs and Steroids, and Psychophysical Stress: A Comprehensive Review, Biomedicines. 2023 Mar 27;11(4):1015. doi: 10.3390/biomedicines11041015.
• Liyuan Hao i inni, Lactoferrin: Major Physiological Functions and Applications, Curr Protein Pept Sci. 2019;20(2):139-144. doi: 10.2174/1389203719666180514150921.
• Muhammad Faizan Ashraf, Nutraceutical and Health-Promoting Potential of Lactoferrin, an Iron-Binding Protein in Human and Animal: Current Knowledge, Biol Trace Elem Res. 2023 Apr 14;1-17. doi: 10.1007/s12011-023-03658-4. Online ahead of print.
• Tuan Hiep Tran i inni, Lactoferrin and Nanotechnology: The Potential for Cancer Treatment, Pharmaceutics. 2023 Apr 28;15(5):1362. doi: 10.3390/pharmaceutics15051362.
Zaloguj się by dodawać komentarze